Slow ChangeMgt: de Projectleider kan onmogelijk veranderen

Frank van Elsdingen - Thursday 05 June 2008 - 15:14 - 223 x read

Mijn stelling is dat een projectleider/manager absoluut niet in staat is om een verandering op een goede manier tot een effectief einde te brengen. Zelfs al zou de persoon in kwestie alles weten van cultuur, communicatie, gedrag én is hij/zij in staat om de fysieke verandering goed door te voeren, dan nog is er het dilemma van de dubieuze opdracht.

Laten we eerst eens stilstaan bij de benodigde soft-skills. De meeste projectleiders zijn PL geworden omdat ze ambitieus, ordelijk en een tikkeltje bazig zijn; goede eigenschappen voor deze functie. Helaas combineert dat nogal matig met empatisch vermogen, mens-georiënteerd en communicatieve eigenschappen. Natuurlijk is dit een wat gepolariseerde weergave, maar in de praktijk komt dit type PL zeer regelmatig voor.

En dan die dubieuze opdracht. Veel te vaak is de opdracht in de vorm van een te doelgerichte oplossing die slechts een deel uitmaakt van de gewenste doelsituatie. Voorbeeld: de organisatie heeft behoefte aan directer contact met haar klanten, waarbij die klanten zelf een aantal basisgegevens kunnen wijzigen en waarmee ze directer hun status kunnen inzien. Opdracht PL: bouw vóór 1 april een interactieve website.

Met het nodige vakmanschap en een beetje geluk, is er op 1 april een website die ook nog gekoppeld is met het informatiesysteem. Twee weken eerder hebben ze bedacht dat deze nieuwe mogelijkheden ook nog aan de klanten meegedeeld moesten worden. De afdeling Relatiemanagement heeft het hiermee even extra druk gekregen. Dat er vanaf volgende week bij Klantenservice opeens hele nieuwe vragen binnenkomen, hebben ze nog niet voorzien. En dat er op de twee verwerkende afdelingen straks nieuwe werkstromen en piekmomenten gaan ontstaan (als een paar honderd klanten opeens nieuwsgierig met de website aan de slag gaan) is ook nog niet echt ingedaald. Zo zijn er nog veel meer voorbeelden te noemen. Je kan je dus afvragen of de opdracht niet anders had gemoeten?

Afrondend stel ik dat voor een effectieve, projectmatige verandering, een projectleider alleen niet voldoende is. Ik pleit voor de extra functie van veranderbegeleider, die zich meer richt op de organisatie, zowel voor het aanscherpen (lees breder maken) van de opdracht, als voor de gehele implementatie. Zo zijn er nog meer gebieden, waar de veranderbegeleider zich verdienstelijk zou kunnen maken, te vinden op http://www.slowchangemgt.nl/

Frank van Elsdingen
Slow ChangeMgt

Comments

Francine
Francine -  (2008-06-05 17:08)
Gelukkig ken ik erg goede projectleiders, die weten dat ze bij iedere opdracht eerst goed moeten uitvogelen wat nou precies het probleem is, waarvoor de oplossing bedacht is. En die dat ook aan de orde durven stellen bij de opdrachtgever. Zo blijft de opdracht helder en kan de opdracht worden bijgesteld als de opdrachtgever wijzigingen wil aanbrengen. En die projectleiders weten ook dat ze kwaliteiten hebben, die stroken met de complexiteit en de fase van het project. Soms zijn het opstarters, soms zijn het doorduwers, soms zijn het afmakers met een heel lange adem. Ik wil dus beslist niet pleiten voor nog meer overhead op een project, maar wel voor andere opleidingen voor projectleiders (met als verplichte literatuur het boek van Teun van Aken over projectleiding) en voor de juiste projectleider op het juiste project en in de juiste fase van het project. Scheelt bakken met geld!
Frank van Elsdingen
Frank van Elsdingen -  (2008-06-06 15:56)
Francine, Bedankt voor je reactie. Gelukkig lopen er nog mensen rond die wel in staat zijn om hard- en softskills te combineren, en die ook nog het gezonde verstand hebben om niet direct met alles aan de slag te gaan. Misschien willen deze experts wel meehelpen om te vertellen hoe het beter kan, geheel in lijn met onze Slow Change doelstellingen. Ik heb alleen wat moeite met het woord "overhead". Allereerst schrijf je over "nog meer overhead", aslof de PL eigenlijk ook al een overbodige last is?! Daarnaast lijkt het of je met deze kwalificatie het nut van extra aandacht voor veranderbegeleiding in twijfel trekt. Het bagatelliseren van softskills door het 'harde kamp' (weet nog niet of jij daartoe behoort) is van een bedroevende naiviteit. Juist door een gezonde mix - en dat betekent in veel gevallen éxtra aandacht - is de effectiviteit van de verandering wezenlijk groter. get into flow with Slow
Francine
Francine -  (2008-06-08 09:04)
Frank, in je artikel stel je dat projectleiders per definitie een verandermanager naast zich zouden moeten hebben, omdat ze zelf niet in staat zijn om het veranderkundige deel van het project te managen. De absoluutheid van die stelling deed me reageren. Want mensen kunnen heel veel leren, als ze begrijpen waarvoor het nodig is dat ze bepaalde vaardigheden en inzichten ontwikkelen. Dat pleit er m.i. eerder voor om de leergangen voor projectleiders anders op te zetten, dan om op ieder project een verandermanager toe te voegen. Je krijgt dan 2 kapiteins op een schip, die beiden aan het roer staan en proberen het schip de goede kant op te sturen. Alleen hebben ze elk een andere koers in gedachten. Dan ben je dus bij die overbodige overhead. Het valt me op dat in projecten, zeker als ze dreigen te mislukken, steeds meer mensen worden aangetrokken. Adviseur A, B, C en D doen hun intrede. Vervolgens komt er een auditer, een reviewer en nog maar eens een adviseur. Terwijl een goed gesprek met de gebruikers, voor de opdrachtdefinitie, al veel ruis op de lijn kan voorkomen. Dus toch maar eens het hele proces van opdrachtformulering en het verloop van het project eens onder de loep nemen en daarop ingrijpen ipv de arme projectleider op te zadelen met co-leiders, die hem uit het lood slaan?
Frank van Elsdingen
Frank van Elsdingen -  (2008-06-09 12:18)
Ha Francine, het begint al bijna vertrouwd te voelen, onze dialoog. Inderdaad heb ik een nogal polariserende stelling neergezet. Maar dat voorrecht heb je nou eenmaal als schrijver (;-). Ik geef je 110% gelijk als je stelt dat deskundigen bijplaatsen in een project niet echt helpt. Ik houd ook niet van dweilen met de kraan open. In dat geval zou de kraan dichtdoen, ergo projectleiders helpen om ook de zachte kant van het project te managen, beter helpen. Het volgende obstakel is dan “de opdracht”. Als we in staat zijn om beter geformuleerde opdrachten te bewerkstelligen, met daarin de werkelijke behoefte van de organisatie, zal het een stuk beter gaan. Voorwaarde is daarna natuurlijk wel zo’n PL die van alle markten thuis is. Ik werk er graag aan mee en zal er mijn best voor doen! Tot het echter (overal) zover is en opdrachtgevers en projectleiders zich laten verleiden om de gebaande paden te volgen, zijn veel projecten ermee gebaat om iemand aan boord te hebben die oog heeft voor het totale veranderproces. En die persoon hoeft wat mij betreft geen 2e kapitein te zijn, hoor. Stuurman is een veel betere metafoor. De kapitein bepaalt het doel en de stuurman zorgt dat we er veilig komen. En misschien helpt het zelfs wel beter als die persoon niet in het project zit, maar het MT van advies dient, zodat het een blijvende verbetering kan worden. Het zal per organisatie verschillen, denk ik. Bottom-line is: aandacht voor het veranderproces in totaal! Vinden we elkaar daarin?

Comment on this article

Subscribe via email

Follow the comments of this article by email:

Most read

Which blogs posts this month are most read?

Overheid: benut besparingspotentieel IT Jan Willem Boissevain
27/04/2012 16:44:00 - 1380 x read(s) - 1 replies(s)
Het einde van papierwerk Jan Willem Boissevain
21/04/2012 20:40:00 - 1195 x read(s) - 0 replies(s)
Politiek en samenleving: verkeerd verbonden Jan Willem Boissevain
06/05/2012 22:44:00 - 1079 x read(s) - 3 replies(s)
Stop de hype: Overheid en de cloud Mathieu Paapst
07/05/2012 16:19:00 - 750 x read(s) - 1 replies(s)
vrije auteurs hebben geen blokkade nodig, ze hebben er last van. Mathieu Paapst
18/04/2012 21:57:00 - 644 x read(s) - 4 replies(s)

Highest rated

Which blogs posts this month are the highest rated?

Most comments

Which blog posts are the most discussed?

BounceSpace Amsterdam: de verbouwing / het resultaat! Jorn van Lieshout
10/05/2012 17:38:00 - 121 x read(s) - 10 replies(s)
BounceSpace: van Maastricht naar Amsterdam! Jorn van Lieshout
01/05/2012 12:12:00 - 524 x read(s) - 10 replies(s)
Ga je met ons mee, fris de zomer in? Patty Golsteijn
14/05/2012 04:00:00 - 96 x read(s) - 4 replies(s)
Ik kies voor Liefde Anne-Kee Deelen
06/05/2012 19:16:00 - 298 x read(s) - 4 replies(s)
Storyteller of story-ont-teller? Anne-Kee Deelen
03/05/2012 14:52:00 - 132 x read(s) - 4 replies(s)