6 april was alweer het laatste seminar over spiritualiteit en duurzaamheid van Gaia Sira, gehouden in Antropia in Driebergen. Dit keer met 2 bijzondere gasten: Marja de Vries en Herman Wijfels .

Beiden schetsen een wereldbeeld op basis van nieuwe waarden, waarbij de urgentie duidelijk wordt om het over een andere boeg te gooien. Het roer moet om.
Marja is auteur van “De Hele Olifant in Beeld”, een mooie metafoor die laat zien dat alle oude wijsheden en filosofieën slechts een deel van de olifant beschreven. Vanuit een ander hoger perspectief zijn ze allen deel van hetzelfde en beschrijven ze een deel van een universele waarheid opgebouwd uit wetmatigheden die ten grondslag liggen aan alle leven. Op basis van deze universele waarheid schetst Marja een nieuwe werkelijkheid die gebaseerd is op feminiene waarden. Herman Wijfels borduurt hier vervolgens op voort door deze nieuwe waarden als uitgangspunt te nemen voor een paradigma verandering in organisaties, in processen, in leiderschap en in de samenleving.

De hele olifant in beeld
Marja probeert ons in kort tijdbestek de hele olifant te laten zien en bijna buiten adem neemt ze een ademloos publiek mee door haar boek. In een 7-tal universele wetten wordt onder meer beschreven dat alles voortkomt uit dezelfde bron en dat alles met alles is verbonden. Onze essentie is oneindig in mogelijkheden. Wij bestaan uit energie, maar ook alles wat we denken, zeggen en doen en daarmee heeft dit alles invloed op alles om ons heen. Wat we uitzenden krijgen we terug en versterkt zich. Dat betekent dat de aandacht die je stuurt naar je wens, de realisatie ervan in gang zet, maar dit geldt ook voor wat je niet wilt, je angsten en zorgen. Waarheden zijn altijd relatief en afhankelijk van de context, maar er is ook een universele waarheid. Daarbij is niets statisch. Alles is onderhevig aan de cyclus van opkomst, groei, bloei, afbraak en dood waaruit weer iets nieuws ontstaat. Dit geldt ook voor ons bewustzijn. Alle oorzaken hebben een gevolg en omgekeerd. We noemen iets toeval als we de oorzaak niet kennen, maar dat betekent niet dat die er niet is. Alle oorzaken liggen in ons bewustzijn dat richting geeft.

Herstel van de balans
Het universum bestaat uit een dynamische balans tussen tegengestelde krachten: een naar buiten gerichte kracht (mannelijk) en een samenbindende naar binnen gerichte kracht (vrouwelijk). Op dit moment is de naar buiten gerichte mannelijke kracht overheersend, wat het systeem instabiel maakt. Een herstel van de balans vraagt om een sterkere focus op de vrouwelijke energie, van hoofd naar hart, van ratio naar intuïtie, van expansie naar integratie, van fragmentatie naar heelheid, van rangschikken naar verbinden en van discussie naar dialoog.

Herman Wijfels onderschrijft in zijn betoog deze beweging. Hij ziet het leven als een voortdurend proces van ont-wikkeling. Dit is geen lineair proces maar een spiraalvormig proces, zodat we telkens langs hetzelfde punt komen, maar dan op een hoger niveau van bewustzijn. Dit bewustzijn is de drijvende kracht in het evolutionaire proces dat overigens ook periodes van terugval kent. Nieuwe mogelijkheden ontspruiten uit het veld van bewustzijn wanneer we eraan toe zijn. Op dit moment bevinden we ons op een punt waarop de vorige(industriële) fase zo ver is doorgevoerd, dat we vastlopen, het is contraproductief geworden en het vraagt om een reactie. De sociale, ecologische en economische crises waarin we ons bevinden zijn het gevolg van het uitbuiten van ons natuurlijk kapitaal. Het maximaliseren van de verhouding tussen input en output en de steeds verdere schaalvergroting tot bovenmenselijke schaal leidt onherroepelijk tot een vastloper die vraagt om een andere weg.

Duurzaamheid en relaties
Via stilte, bezinning en verdieping ontstaan nieuwe ideeën. Herman gaat uit van slechts één gouden regel: “Behandel anderen zoals je zelf behandeld wilt worden”.
De essentie van duurzaamheid zit in de kwaliteit van de relaties. Hij schetst hierbij een prachtig beeld van de nieuwe samenleving. Eenheid, samenhang en interdependentie komen voorop te staan. De samenleving zal zich doorontwikkelen van atomistisch en competitie gericht naar een samenleving gericht op samen-leven. De aard en structuur van organisaties en processen zullen hierbij mee veranderen. Piramide georganiseerde structuren worden netwerkorganisaties gebaseerd op gelijkwaardigheid en lineaire processen zullen plaatsmaken voor circulaire en duurzame processen waarbij voorla gebruik gemaakt wordt van de kringloop van permanent beschikbare bronnen.

Omdenken
Hiervoor is een drastisch 'omdenken' nodig van de manier waarin we in onze behoeften voorzien. Het gaat niet meer om de “survival of the fittest” maar om samen overleven, waarbij groei gerelateerd is aan het draagvermogen van de aarde. Dit kan gerealiseerd worden via regelgeving, maar ook door directe doorberekening van alle maatschappelijke kosten aan de gebruiker in de vorm van heffingen.
Herman laat zien wat 'omdenken' betekent voor 3 velden: zorg, onderwijs en politiek.
Voor de zorg geldt dat het nu niet gaat over gezondheid, maar over ziekte. Na omdenken worden de huidige ‘ziektewerkers’ ‘gezondheidswerkers’ die voorkomen dat mensen ziek worden. Het huidige onderwijs is gericht op conditionering voor grootschalige bureaucratieën. Het nieuwe onderwijs gaat over talentontwikkeling om de creatieve onafhankelijke geesten mogelijk te maken die een bijdrage leveren aan de nieuwe samenleving. Ook in de politiek is een ‘omdenken‘ nodig. Het huidige politieke bestel is nog gebaseerd op het piramide model met slechts enkele machthebbers aan de top. Maar vernieuwing komt niet van de top, maar van de basis. De oplossing zit in het meedenken en meemaken aan de basis, over die zaken die voor mensen in hun dagelijkse bestaan van belang zijn.

Bewustzijnsontwikkeling
Herman concludeert: Er is een onderstroom gaande in de samenleving, die het anders wil en doet. Het kantelpunt voor echte transformatie is afhankelijk van het aantal mensen dat bereid is aan hun bewustzijnsontwikkeling te werken.

Verbindend Leidinggeven
Deze visie sluit naadloos aan op de missie van de Vereniging voor Verbindend Leidinggeven. “Het is duidelijk merkbaar. Je kunt het zelfs voelen. Er is iets gaande in organisaties. Mensen willen het anders”, schreven we op de plaza. En wij willen de verandering voeden. De essentie zit in de kwaliteit en duurzaamheid van relaties, het gaat om verbinden. Horizontale verbindingen (met ketenpartners) en verticale verbindingen tussen de bestuurslagen, op basis van gelijkwaardigheid. Verbindingen van mens tot mens. Op 10 mei is de vereniging een feit. Dat vieren wij met een open dag voor iedereen die zich wil verdiepen en voor iedereen die aan zijn bewustzijnsontwikkeling wil werken (om met Herman’s woorden te spreken). Op deze dag laten we je kennismaken met het gedachtegoed van Verbindend Leidinggeven en met de diensten die we te bieden hebben, zoals de verdiepende leergang “Samen Organiseren”. Op 10 mei kun je hiervan een voorproefje verwachten. Hierbij nodig ik de lezer van harte uit op: De open dag van de Vereniging voor Verbindend Leidinggeven