‘Ik vind ruzie zo erg,’ zegt een deelnemer aan een workshop tijdens de borrel. ‘Ik wil graag dat mijn medewerkers goed met elkaar omgaan en daar vind ik ruzie niet bijhoren.’ Ze lacht spottend, als ik zeg dat ruzie juist zo goed kan zijn voor de relatie. ‘Ja, voor jou, wel, dat is jouw werk.’


Gelukkig wil ze wel verder praten. Ze vertelt over de ruzies van haar ouders:
‘Ze beginnen al bij het ontbijt, als pap de krant wil lezen en mam vindt dat hij met haar moet praten. Ja, misschien beginnen ze al eerder, als ze opstaan, maar dat weet ik niet. Daarna kibbelen ze over de afwas en over het vuilnis en over wanneer ze de boodschappen gaan doen. Ze zijn 43 jaar getrouwd, ze zijn gezond, ze hebben geld genoeg om te reizen en alle dingen te doen die ze willen. Maar waarom moeten ze dan steeds van mening verschillen?’
Als ik vraag of haar ouders ooit hebben willen scheiden, schudt ze heftig haar hoofd. Daar is geen sprake van. Ze heeft de indruk dat ze eigenlijk best gelukkig met elkaar zijn.

Haar relatie met haar man is heel anders, heel harmonieus. Als er iets niet goed gaat, praten ze erover.
Hij komt uit een gezin waar nooit ruzie was, voor zover hij weet. Zijn ouders zijn uit elkaar gegaan toen hij tien was. Het leek alsof zijn ouders goed met elkaar konden omgaan, maar blijkbaar was dat niet zo. Hij weet ook niet waarom ze uit elkaar gegaan zijn, dat hebben ze hem nooit verteld. Sinds hij volwassen is, ziet hij ze nog maar zelden. Er is geen band.

Ineens stopt ze met praten. Ze kijkt me verbaasd aan. ‘Ik geloof dat ik weet wat je bedoelt.’


December is de maand van geven. Deze maand geef ik dagelijks een blog over communicatie, conflicten en vooral: verbinding.