Al voor dat de klimaattop in Kopenhagen begint, weet iedereen waar het op uitdraait: een moeilijk totstandgekomen compromis waar nog veel juridische sores van gaat komen. NGO's schreeuwen om harde afspraken.

Op de luchthaven van Kopenhagen werpt de forens zijn blik vooruit; op grote reclameposters staan denkbeeldige afbeeldingen uit 2020 van de regeringsleiders die komende week een hoofdrol spelen tijdens de klimaattop. De tekst ernaast: 'I'm sorry, we could have stopped catastrophic climate change... we didn't'. De boodschap van afzender Greenpeace is helder.

De klimaattop in Kopenhagen, die plaatsvindt van 7 tot 18 december, is al lang omstreden. Gevreesd wordt voor een soortgelijk resultaat als in Kyoto werd bereikt, de laatste klimaattop van hetzelfde formaat; halfbakken afspraken waarvan de implementatie jarenlange, juridische strijd heeft opgeleverd. Het bleek lastig om de criteria uit het protocol in de praktijk uniform toe te passen.

Veelzeggend zijn de uitspraken deze week van James Hansen, een van de meest gerenommeerde klimatologen ter wereld. Hij sprak in The Guardian de hoop uit dat de top zal mislukken. Volgens hem wijzen alle voortekenen op zo'n slap compromis, dat het beter is het internationaal klimaatbeleid vanaf de fundamenten opnieuw te organiseren.

Volgens hem zijn er vanuit Kyoto bovendien verkeerde praktijken ontwikkeld om de CO2-uitstoot te beperken, een onderwerp dat ook in Kopenhagen hoog op de agenda staat.

De CO2-emissie-handel is bijvoorbeeld fundamenteel verkeerd, zegt hij. In die handel kunnen te veel vervuilende landen hun straatje schoonvegen door te betalen aan minder uitstotende landen, meest ontwikkelingslanden. Het doel en resultaat van deze praktijk lijkt wellicht nobel, zegt Hansen, maar geeft geen blijk van het echt zorgen voor het milieu. Daarvoor zijn veel hardere afspraken nodig. 'De omvang van het probleem is soortgelijk aan de slavernij waartegen Lincoln moest vechten, of het nazisme waar Winston Churcill mee in zijn maag zat. Als het gaat om zulke evidente zaken als het klimaat, is er geen ruimte voor een compromis. Je kunt niet zeggen: laten we de slavernij reduceren, laten we onderhandelen en het verminderen tot 50 of 40 procent.'

Dat lijkt makkelijker gezegd dan gedaan, want de belangen zijn groot. China en de VS zijn de grootste spelers op de klimaattop in Kopenhagen en de landen die het minste belang hebben bij harde afspraken over de terugdringing van C02-uitstoot.

De hele wereld kijkt met kritische ogen naar China, maar dat land voelt er niets voor zich te onderwerpen aan strengere criteria. Vanuit het Kyoto-protocol valt China nog in de groep van in ontwikkeling zijnde landen, die hun uitstoot niet hoeven te beperken. Met de explosieve, economische groei van het land moet daar aan getornd worden, vinden velen. Het land zelf vraagt zich af waarom Westerse landen honderden jaren lang hun gang hebben mogen gaan, en China nu meteen al terugfluiten.

Soortgelijk gekissebis zal ook volgende week vaak te horen zijn.

Dit is het eerste deel van een serie over de klimaattop in Kopenhagen. MINDZ.com volgt de ontwikkelingen aldaar op de voet en organiseert ook zelf een klimaattop, op donderdag 10 december van 17.00 tot 22.00 uur. Toegang is geheel gratis. Klik hier om je in te schrijven.