Bijzondere resultaten bereiken met lichtheid en plezier? Organiseer je werk zoals eenjazz band muziek maakt. Dit 2-minuten fimpje wil je inspireren om dit voor jezelf te ontwikkelen. Corporate Jazz: inspiratie op je iPod of iPad

Train je jazz mind: vier principes voor spelend ondernemen

1. Hoor de muziek voordat het begint

'Voor we een stuk beginnen te spelen, stemmen we eerst op elkaar af. We zwijgen en kijken elkaar aan. Als we voelen dat we allemaal verbonden zijn met de muziek, tel ik af en beginnen we te spelen. Dat aftellen lijkt belangrijk, maar is eigenlijk maar een formaliteit' zegt bandleider Diederik Ruisch. In ons werk worden we geleerd om hetzelfde te doen. 'Start with the end in mind' noemt Stephen Covey dat. Toch komt het er in de praktijk vaak niet van. We beginnen gewoon en we denken dat we 'hands on' en lekker praktisch bezig zijn. Het lijkt op improviseren, maar onze handelingen hebben geen enkele samenhang en voegen niets aan elkaar toe. Improviseren is geen overlevingsstrategie waarmee je chaotische plannen en acties een mooie naam geeft.

Improviseren is vertrekken vanuit een gemeenschappelijk beeld over het eindresultaat.
Stap bij je potentiele klant binnen met het gevoel dat je wilt hebben als je afscheid neemt.
Fantaseer eens over wat jij mogelijk wilt maken met de dingen die je doet. Zie dat beeld voor je zonder je af te vragen hoe je dat doel gaat realiseren. Welke eerste stap trekt jou naar dat beeld toe?

2. 'Find Your Groove'

Voor jazzmuzikanten is de ‘groove’ belangrijk voor hun spel. Het is de basis van het stuk en het geeft hen houvast en inspiratie. Volgens mij is er geen goed Nederlands woord voor, maar het gaat over de energie, de pulse die je voelt tijdens het spelen. Dat is wat anders dan het ritme. Bijvoorbeeld de Weense wals van André Rieu is een driekwartsmaat: 1-2-3, 1-2-3. Net als de jazzwals Bluesette van Toots Thielemans. Maar beide muziekstukken voelen als een wereld van verschil door de ‘groove’ die anders is. In ons werk kunnen we het ritme vergelijken met de regels waaraan we ons moeten houden. Het geeft duidelijkheid en houvast, maar het is al snel saai en inspireert ook niet om het beste uit onszelf te halen. Zoals Jules Deelder eens opmerkte bij een keurig voorstel voor een project: ‘dit ken toch niet swingen, mensen?’.

‘Find Your Groove’ gaat over het afstemmen op de dingen die jou elke dag opnieuw energie en plezier geven. Ook al zijn de dingen die je doet soms stressvol en ondankbaar, ook al faal je in je doel, zolang je jezelf ook in die situaties blijft afstemmen op je plezier en energie, blijf je op je weg en kun je verder. Zoals basketballer Michael Jordan eens zei: ‘Je kunt de wedstrijd winnen of verliezen. Zolang je er van leert en niet opgeeft, brengt het je in beide gevallen dichter bij je droom om kampioen te zijn’.
Schrijf eens op wat er deze week allemaal NIET lukte. Schrijf vervolgens de zin: 'waarom mij dit dichter bij [jouw droom] brengt is, omdat....'

3. Wees genereus als iemand de solo speelt.

Wynton Marsalis vergeleek soleren in een jazzband eens met trapezewerkers in het circus. Ze schommelen hoog boven het publiek in een bepaald ritme. Dan komt het moment dat de één loslaat, een salto doet en weer aanhaakt bij de ander op diens schommel. Dat moment noemt Marsalis soleren. Dan mag jij je kunstje doen. De anderen zorgen voor de balans, geven je de ruimte en reiken je weer de hand. Maar als je je niets aantrekt van het ritme van beide schommels en drie of vier kunstjes wil doen, mis je de aansluiting en val je naar beneden. In de praktijk van mijn marketingwerk kom ik dit verschijnsel vaak tegen. Organisaties die hun klanten ongevraagd allerlei productaanbiedingen doen. Managers die op de hei een visie of strategie hebben uitgewerkt en die dit in een lange powerpoint presentatie komen meedelen aan hun medewerkers. Medewerkers die een ‘goed idee’ hebben en teleurgesteld zijn als niemand naar ze luistert. We zitten vaak vast in ons ‘ego’ die onze eigen solo het Allerbelangrijkste maakt. Daardoor staan we nauwelijks stil bij de inbreng van anderen en de rol van het collectief. We missen daardoor letterlijk de aansluiting. Schrijfster Nathalie Goldberg merkte eens op: ‘In a good vegetable soup you will never hear the onion scream ‘I am the Onion, I am the Onion’. En wie wil er nog CEO op zijn visitekaartje hebben staan: Chief Executive Onion? Het is het verschil tussen de ‘ja maar’ cultuur en de ‘ja en cultuur’. Sta stil bij wat jou bijzonder maakt en wat jij hebt te bieden aan anderen. Sta dan anderen toe om aan jou bij te dragen en maak je projecten groter dan je ooit voor mogelijk hield.

4. Start een dialoog

Jazz muziek is een collectief gesprek. Je bent niet alleen ook al noem je jezelf misschien 'ondernemer' of 'zelfstandig professional'. Je begint met het spelen van het thema. Of in je improvisatie laat je een muzikaal figuurtje horen op je instrument. Anderen reageren daar op. Brengen daar een kleine verandering in aan. Waarop iemand anders het idee muzikaal verder brengt. Ook al speel je even niet, in gedachten doe je mee. Zodat je gelijk aan kunt haken als andere bandleden jou ineens uitnodigen voor een solo. Het muzikale product komt tot stand via een voortdurende dialoog. Je wordt uitgenodigd, stelt een muzikale vraag of geeft een muzikaal antwoord. Zo gaat het ook in ons werk. Je hoeft jezelf niet maandenlang op te sluiten in je kantoor voordat je je idee kunt presenteren. Presenteer een klein deel. En laat het groeien in de dialoog met anderen. Zoals marketingfilosoof Goos Geursen opmerkt: ga uit van de relatie als scheppende kracht voor marketing

Tot zover de uitgangspunten!

In mijn volgende bijdrage zal ik ingaan op het oefenen van je Jazz Vaardigheden, de 5 acties die je kunt toepassen in je werk.