Ailko Faber

kwaliteit van leermeesters in de horeca

Ailko Faber - Friday 24 September 2010 - 23:22 - 198 x read
Afgelopen tijd ben ik veel bezig met examineren. Als we dan leerlingen krijgen op het examen die in de BBL versie zitten van hun opleiding en opgaan voor hun examen ( wat wij nog intern op school doen en niet ter plaatse in het leerbedrijf).....weet ik niet wat ik zie. Ze zijn niet in staat de meest simpele basisvaardigheden uit te voeren. Het is eenvoudigweg beschamend.
Nu hebben we met de branche afgesproken dat de leermeesters het eigenlijke praktijkopleiden voor hun rekening nemen. Maar door het uithollen van ons vak ( immers iedereen kan een bord van a naar b brengen) zijn de huidige leermeesters niet meer in staat de basis vaardigheden over te brengen klaarblijkelijk. Ik heb hier in de jaren 80 al voor gewaarschuwd en zie het gewoon om mij heen gebeuren.

Nu zitten we met het dillema: moeten die leerlingen dan maar slagen omdat ze in het bedrijf inmiddels gedegradeerd zijn tot interne transporteur, of houden we ons op school aan de afspraken die we met de branche hebben. Onze vakmensen maken de examens(SHE), wij kopen ze in en voeren uit. Ik moet zeggen dat we snoeihard opgetreden zijn. Als we ooit kwaliteit willen dan zullen we hard moeten zijn. Hoe veel pijn dat ook doet.

Dan nog iets: Als de branche vind dat onze vakmensen moeten examineren, wat we graag willen op school, dan moeten de vakmensen/leermeesters wel komen. De meeste mensen geven geen gehoor want het betaald slecht ( scholen hebben nu eenmaal geen budget hiervoor) Ik zoek me suf naar assessoren. is er dan niemand meer die dit wil doen en tijd wil steken in de toekomstige vakmensen/collega's ?

Comments

Cees Hoogendijk
Cees Hoogendijk -  (2010-09-25 01:10)
@Ailko Je slaakt hier een serieuze hartekreet. Eigenlijk beschrijf je een negatieve spiraal: het niveau bij de werkgevers daalt, zodat ze eigenlijk niet voldoende leermeester kunnen zijn; komt nog eens bij dat ze het niet willen zijn omdat het te weinig vergoed wordt. Omgekeerd proberen de scholen te voldoen aan de 'meesterlijke' competentie-eisen, en moeten ze vaststellen dat de leerlingen nog weinig aan de dag leggen.

Geen idee hoe het in de horeca is, maar in de zorg hoor ik dan nog eens aan de werkgeverszijde de klacht dat de afgeleverde MBO-studenten onder de maat zijn. Als jouw verhaal klopt, dan klagen ze dus over iets dat door hun eigen gebrek aan betrokkenheid is ontstaan.

Andersom moet je je als MBO-instelling natuurlijk afvragen hoe afhankelijk je moet zijn van werkgevers om je leerlingen op niveau te krijgen. Je kunt niet alleen naar die werkgevers wijzen natuurlijk... Hoe doorbreek je deze heilloze dubbele negatieve spiraal? Eerlijk gezegd heb ik niet meteen een antwoord. Volgens mij zit het probleem veel dieper, lijkt hier een ethisch/esthetisch probleem aan de orde te zijn: wat is meesterschap? wat is kwaliteit? willen we (zowel aan de onderwijskant als aan de werkgeverskant) nog echt excelleren?

Je staat met je blog niet voor niets op www.mboacademies.nl. Veel ROC's zijn voortvarend bezig hun interne professionalisering duurzaam te organiseren, met behulp van het construct MBOacademie. Ik weet van één ROC dat bezig is een extra service aan haar grote klanten te bieden, namelijk hen te helpen hun eigen interne academie (huisacademie) te bouwen. Daarmee strekt de service van het ROC wel heel erg ver, maar aan de andere kant: als ze bij de werkgever niet zijn ingericht op duurzaam leren en ontwikkelen, dan komt jouw afgestudeerde leerling in een rafelig nest. Huisacademies steunt dit soort initiatieven - doorgaans ingezet vanuit de contractpoot of de marketingafdelingen - van harte met raad en daad en concrete diensten.

Wauw, een ROC dat niet alleen (in basis) gekwalificeerde MBO-vakkrachten aflevert, maar de betreffende werkgever tevens helpt hun eigen leerprocessen (voeding voor de vervolgontwikkeling van je eigen alumni!) duurzaam te organiseren; dat is toch wat! Een andere tak van sport erbij. Waarom niet?
Kim van Velzen
Kim van Velzen -  (2010-09-25 10:44)
@Ailko Uitstekende analyse van de eeuwige problematiek. En de praktijk maar schreeuwen dat er niet genoeg vakmensen zijn.....

Ik wil graag reageren op enkele zaken. Uiteraard zal mijn reactie soms generaliserend zijn, de goede dus daargelaten.

1. Leermeesters-niveau: de grens van dit examen is telkens verlaagd. Tijdens/kort na studie kun je dit diploma halen en dus de toekomstige generatie gaan opleiden. Dat wilde de branche en dus is uitholling van kwaliteit een feit.
2. De praktijk wil gemiddeld slechts zeer beperkt tijd steken in opleiden. School is een easy target omdat het jaren ook echt niet goed is geweest en daar blijven ondernemingen in hangen nu.
3. Investeren betekent: visie hebben, vertrouwen hebben en geven, inspireren en faciliteren. Hoeveel horecabedrijven doen dit nou werkelijk in de praktijk...?
4. Snoeihard optreden examineringsniveau: heel goed, assertief optreden tegen (aanstaande) professionals die niet goed (meer) zijn in hun vak is een vereiste om kwaliteit te kunnen garanderen.
5. Vakmensen die niet willen examineren: tuurlijk niet, ze zien het als prbleem van de school (zie punt 2). En dat het te weinig betaalt, schandalig!!! Niks betalen, kennis geven en delen zorgt voor wederkerigheid en dus rendement. Delen is vermenigvuldigen.

En nu even reflecteren, want ook ik heb mij schuldig gemaakt aan "te weinig tijd, komt wel goed, de school heeft het gedaan". Tot ik de dialoog ben aangegaan met de ROC's. Toen zijn we samen aan de slag gegaan om het te verbeteren, eerst in het bedrijf (waar ik toen werkte) en daarna in de regio. De resultaten waren wisselend.

Bedrijf:
1. Investeren in tijd. Leermeesters werden gefaciliteerd om elke 2 weken 1 volle dag met hun leerlingen aan de slag te gaan met o.a. field-trips, extra aandacht aan moeilijke onderwerpen, verdieping en lol. Deze tijd was extra op de reguliere day-to-day begeleiding. Dit zorgde voor extra commitment leerlingen, inspiratie voor leermeesters en leerlingen.
2. Inspireren: leerlingen zetten zelf een interne wijnclub op voor het hele bedrijf, bediening en keuken zorgde voor een thema en proeven maar. Weer: lol, verdieping, inspiratie, commitment. Het bedrijf faciliteerde in wijn en food.
3. Assertief optreden tegen leermeesters en leerlingen die niet het gewenste niveau haalden. Gesprek voeren, helpen en faciliteren en indien geen resultaat: stoppen met de samenwerking.
4. Zelf ben ik gaan examineren, plaatsgenomen in examencommissie ROC, gevraagd voor werkgroepen HorecaVakpunt. En dat was weer politiek getint met alle sociale partners, belangenorganisaties en iedereen die elkaar weer in de haren vloog. Behoorlijk contraproductief dus helaas.

Regio:
1. Iedereen had interesse om mee te doen met projecten, niemand had tijd of wilde investeren op 1 na, Alex Klein (topsommelier, Gault Millau gastheer van het jaar 2010).
2. Resultaat: noppes (helaas!).

Ook wij kregen toen niet het gehele kwaliteitsprobleem opgelost maar wel voor een heel groot deel. En als bonus zorgde het voor een enorme saamhorigheid en commitment bij al onze goede mensen. Het traject van kennis en inspiratie hebben we ook ingevoerd voor alle medewerkers.

Ik woon niet in de buurt van Aventus maar heb de bereidheid om in de toekomst te helpen als assessor indien gewenst.

We zullen van voor af aan moeten beginnen met schoonvegen op alle niveaus. Dinsdag 28 september is er een kennistafel bij SVH over binden, boeien, inspireren personeel. Ik hoop dat daar mooie initiatieven uit voortkomen.

Hartelijke groet.
Ailko Faber
Ailko Faber -  (2010-09-25 14:12)
@Cees, eens. Uiteraard zijn scholen zelf ook schuldig. Ik kijk als ex-ondernemer en vakman anders naar onderwijs. Tijd om de ondernemersgeest te activeren in onderwijs. Daar zijn we bij Landstede gelukkig ook al mee bezig. Proces verloopt alleen traag en moeizaam. Docenten zijn nu eenmaal geen ondernemers.

Ethisch/esthetisch dilemma is eigenlijk simpel. Omdat de gasten niet meer naar die kennis vragen hoeven de leerlingen het ook niet meer te leren. Met andere woorden: We nivileren de vakmensen tot het niveau van de consument. Gevaar: ALs we gasten krijgen met meer kennis krijgen we een probleem in de bediening. dat zit er aan te komen. Immers tv programma's struikelen over elkaar heen met de kookprogramma's, daar wordt goed naar gekeken. krijg soms het idee dat heel nederland aan het koken geslagen is :-)

Andere kant van die doe-acties is het gigantische gebrek aan werkelijke kennis, ook bij consumenten over eten. Kijk daarvoor maar eens hier naar: http://tiny.cc/y1rmq

Opleidingen aanbieden voor ondernemers is een stap in de goede richting.
verder gaan wij in het komende jaar praktijkmensen trainen voor assessor. Om zo een poule te maken die we kunnen aanspreken als het nodig is. Vorig jaar ook gedaan overigens. Echter door verschuivingen van werkkring is alle inzet verloren gegaan.



Ailko Faber
Ailko Faber -  (2010-09-25 14:15)
@Kim, goed dat je de discussie bent aan gegaan met onderwijs, we hebben dat broodnodig.  Er zuijn momenten dat onderwijs absoluut boter op hhet hoofd heeft. Het is exact wat je zegt: Inspireren, investeren, hard optreden en betrokken blijven. Nu de collega's nog zover krijgen.

Comment on this article

Subscribe via email

Follow the comments of this article by email: