Er komt weer een boek uit over excuses aan nabestaanden van een gebeurtenis uit het verleden, waarbij onrecht is gedaan aan hun voorouders.

Ik krijg er zo de kriebels van. De daden die toen zijn begaan, zijn gedaan door mensen die in die tijd leefden. Met de gewoonten, gebruiken en opvattingen van toen. Zouden die mensen hun daden niet begaan hebben, als ze geweten hadden dat de regering er nu excuses voor zou aanbieden? Natuurlijk hadden ze hetzelfde gedaan. Want in de situatie van dat moment was dat de keuze die voor die mensen de beste leek. Die keuze kun je niet beoordelen met de waarden, normen en opvattingen van nu. Als er in het oude Indië geen politionele acties waren geweest, had jij dit blog niet kunnen lezen, omdat ik dan nooit geboren was.

Op een gegeven moment in mijn coachesbestaan kreeg ik achter elkaar 2e generatie oorlogsslachtoffers, die door hun ouders waren opgevoed vanuit hun werkelijkheid van het leven in een kamp. Die ouders hebben hun stinkende best gedaan om hun kinderen goed op te voeden, alles mee te geven, zodat ze in een kamp of in een oorlog konden overleven.

Alleen leven hun kinderen niet in een kamp, maar in vrijheid. En alle regels die ze hun kinderen hebben geleerd, zijn voor die kinderen disfunctioneel. Voor mijn coachees was dat altijd een eyeopener. Want het betekende in de eerste plaats dat hun ouders echt wel van ze gehouden hebben, al lieten die dat niet op de meest fijne manier merken. Maar ook dat ze hun eigen leven kunnen leiden in hun eigen realiteit en met hun eigen waarden, normen en opvattingen, zonder te blijven vechten in een oorlog waar ze part nog deel van hebben uitgemaakt.


December is de maand van geven. Deze maand geef ik dagelijks een blog over communicatie, conflicten en vooral: verbinding.