Mark van den Heuvel

Gezocht: nieuw gezag & respect

Mark van den Heuvel - Sunday 25 October 2009 - 14:28 - 106 x read
Ouders hebben geen gezag meer over hun kinderen, leraren niet over leerlingen, politici niet over kiezers, leidinggevende niet over medewerkers, om nog maar te zwijgen over het toenemende geweld tegen ambulance broeders, buschauffeurs en politie agenten. Kortom: gezag en respect voor ‘autoriteit’ is verdwenen. Hoe komt het dat we gezagsdragers niet meer vertrouwen en niets meer durven aannemen?

Probleem van deze tijd?
Gisteren las ik een inspirerend interview in de Volkskrant met socioloog Frank Furedi waarin hij pleit dat we op zoek moeten naar nieuwe vormen van gezag. Vandaag in Buitenhof een discussie over het tanende gezag van onze rechtelijke macht.
Voorbeelden van vandaag de dag met hun oorsprong in de jaren zestig. Het resultaat: we alles en iedereen ter discussie stellen en ter verantwoording roepen.

Allemaal crisissen
Kredietcrisis, klimaatcrisis, economische crisis en nu ook nog een gezagscrisis. Even het woord crisis opgezocht (bron: Wikipedia):

“ Een crisis is een zware noodsituatie waarbij het functioneren van een stelsel (van welke aard dan ook) ernstig verstoord raakt.
Het woord 'crisis' heeft in de dagelijkse spraak een negatieve lading. Van oorsprong is de term echter neutraal. Etymologisch komt het voort uit het (oud)Griekse werkwoord κρινομαι (krinomai) met de betekenissen scheiden, schiften, onderscheiden, beslissen, beslechten, richten en oordelen. Zo bezien, is een crisis een 'moment van de waarheid', waarop een beslissing moet worden genomen die van grote invloed is op de toekomst.”


Voor welke waarheid staan wij?
Klaarblijkelijk staan we met zijn allen voor een belangrijke beslissing. 2012 komt steeds dichterbij en we snakken met zijn allen naar een andere orde, een andere manier van tot elkaar verhouden, democratie over de hele wereld en dan nu eindelijk echte wereldvrede voor ons allemaal.

Allemaal geweldige intenties die we (vooral in het Westen) prediken, maar kijk naar de wereld en zie dat geweld, oorlog, machtsmisbruik aan de orde van de dag zijn. Voorbeelden te over die ons vertellen dat het een dubbeltje op zijn kant is, ondanks alle mooie initiatieven om de wereld beter achter te laten dan je hem aantrof.

Nieuwe vormen van gezag en respect ontwikkelen
Daar waar wij gezag en respect zijn kwijtgeraakt, is het in andere culturen of levenswijze een belangrijke peiler. In de islamitische wereld bijvoorbeeld zijn familiewaarden heel nadrukkelijk aanwezig. (Groot-) Ouders zijn een belangrijke spil in de familie en worden geëerd, waar ze hier in het Westen veelal genegeerd (uitgesloten) worden.

Is het denkbaar dat we een dialoog met anders denkenden / gelovigen kunnen opstarten om hiervan te leren? Of blijven we liever op afstand, omdat we het niet eens zijn met andere overtuigingen.

Buigen en aannemen
De weg voor mij persoonlijk is het leren buigen voor mijn eigen ouders en grootouders. Aannemen wat ik van hun allemaal heb gekregen, goed en fout, is een enorme klus. Hun gezag respecteren en mijn eigen lot aannemen vanuit mijn nest van herkomst, doet mij beseffen, dat als ik hier niet voor buig ik ook niet voor mezelf en anderen kan buigen.

Is dit misschien waarom we nu in een gezagscrisis zitten?
Latest Change by: Mark van den Heuvel on Sunday 25 October 2009 - 17:27

Comments

Wonieka A. Meuter
Wonieka A. Meuter -  (2009-10-26 14:23)
Hallo Mark,

Mooi onderwerp, jouw blog.

Voor zover mijn bewustzijn reikt vraagt deze tijd een nieuwe vorm van gezag en zijn wij als mensheid aan het ontdekken hoe je gezag kunt hebben voor iets of iemand in respect voor jezelf en de ander en in vrijheid. Ik denk dat vroeger gezag ook vaak gebaseerd was op angst en moraliteit. Toen werkte dat. Nu niet meer. Toen kon gezag nog afgedwongen worden. Deze tijd vraagt echtheid, authenticiteit, maar ook dat je het niet bij de ander zoekt.

Hoe meer ik in verbinding en in liefde en respect leef voor mezelf, hoe meer ik dat ook in de ander kan zien. Ongeacht wie die ander is en wat die doet.

Een hartegroet van Wonieka

Mark van den Heuvel
Mark van den Heuvel -  (2009-10-29 13:07)
 Hoi Wonieka,

Dank voor je reactie. Denk dat je het verschil in gezag toen en nu helder en duidelijk schetst. Inderdaad gebaseerd op angst en moraliteit, maar ook denk ik gebaseerd op niet beter weten. De mogelijkheden die we nu hebben qua informatievoorziening, kennis googlelen, waren toen natuurlijk niet of nauwelijks aanwezig. 

Je schrijft dat deze tijd om echtheid, authenticiteit vraagt. Helemaal mee eens, alleen hoe maken we onderscheid? Wat is echt en puur? Hoe kunnen we dit herkennen? 
Vertrouwen en wantrouwen lopen heden ten dage hand in hand. Enkele jaren terug hadden we groot vertrouwen in onze banken; daar was je geld veilig. En moet je nu zien...

Allemaal mooie vragen die ons bezig houden en ondertussen ook gewoon lekker leven en plezier maken!

Met hartelijke groet,

Mark
Wonieka A. Meuter
Wonieka A. Meuter -  (2009-11-03 11:34)
Beste Mark,

Herkennen van authenticiteit en echtheid bij jezelf en een ander, kun je alleen maar door te voelen. In het voelen zit het weten. Mensen kunnen zich heel anders voordoen dan ze zijn. Kan er aan de buitenkant erg mooi uitzien. We kunnen onszelf en de ander aardig voor de gek houden.

Ik vertrouw niet op mensen, banken, overheden in het algemeen. Wel op meZelf en op het bestaan. De enige zekerheid die er is, is dat er geen zekerheid is. Waar houd je je aan vast? Mooie uitdaging, de tijd waarin we leven.

Een hartegroet van Wonieka

Comment on this article

Subscribe via email

Follow the comments of this article by email: