Ouders hebben geen gezag meer over hun kinderen, leraren niet over leerlingen, politici niet over kiezers, leidinggevende niet over medewerkers, om nog maar te zwijgen over het toenemende geweld tegen ambulance broeders, buschauffeurs en politie agenten. Kortom: gezag en respect voor ‘autoriteit’ is verdwenen. Hoe komt het dat we gezagsdragers niet meer vertrouwen en niets meer durven aannemen?
Probleem van deze tijd?
Gisteren las ik een inspirerend interview in de Volkskrant met socioloog Frank Furedi waarin hij pleit dat we op zoek moeten naar nieuwe vormen van gezag. Vandaag in Buitenhof een discussie over het tanende gezag van onze rechtelijke macht.
Voorbeelden van vandaag de dag met hun oorsprong in de jaren zestig. Het resultaat: we alles en iedereen ter discussie stellen en ter verantwoording roepen.
Allemaal crisissen
Kredietcrisis, klimaatcrisis, economische crisis en nu ook nog een gezagscrisis. Even het woord crisis opgezocht (bron:
Wikipedia):
“ Een crisis is een zware noodsituatie waarbij het functioneren van een stelsel (van welke aard dan ook) ernstig verstoord raakt.
Het woord 'crisis' heeft in de dagelijkse spraak een negatieve lading. Van oorsprong is de term echter neutraal. Etymologisch komt het voort uit het (oud)Griekse werkwoord κρινομαι (krinomai) met de betekenissen scheiden, schiften, onderscheiden, beslissen, beslechten, richten en oordelen. Zo bezien, is een crisis een 'moment van de waarheid', waarop een beslissing moet worden genomen die van grote invloed is op de toekomst.”
Voor welke waarheid staan wij?
Klaarblijkelijk staan we met zijn allen voor een belangrijke beslissing. 2012 komt steeds dichterbij en we snakken met zijn allen naar een andere orde, een andere manier van tot elkaar verhouden, democratie over de hele wereld en dan nu eindelijk echte wereldvrede voor ons allemaal.
Allemaal geweldige intenties die we (vooral in het Westen) prediken, maar kijk naar de wereld en zie dat geweld, oorlog, machtsmisbruik aan de orde van de dag zijn. Voorbeelden te over die ons vertellen dat het een dubbeltje op zijn kant is, ondanks alle mooie initiatieven om de wereld beter achter te laten dan je hem aantrof.
Nieuwe vormen van gezag en respect ontwikkelen
Daar waar wij gezag en respect zijn kwijtgeraakt, is het in andere culturen of levenswijze een belangrijke peiler. In de islamitische wereld bijvoorbeeld zijn familiewaarden heel nadrukkelijk aanwezig. (Groot-) Ouders zijn een belangrijke spil in de familie en worden geëerd, waar ze hier in het Westen veelal genegeerd (uitgesloten) worden.
Is het denkbaar dat we een dialoog met anders denkenden / gelovigen kunnen opstarten om hiervan te leren? Of blijven we liever op afstand, omdat we het niet eens zijn met andere overtuigingen.
Buigen en aannemen
De weg voor mij persoonlijk is het leren buigen voor mijn eigen ouders en grootouders. Aannemen wat ik van hun allemaal heb gekregen, goed en fout, is een enorme klus. Hun gezag respecteren en mijn eigen lot aannemen vanuit mijn nest van herkomst, doet mij beseffen, dat als ik hier niet voor buig ik ook niet voor mezelf en anderen kan buigen.
Is dit misschien waarom we nu in een gezagscrisis zitten?