De scene: Energiedag MKB-Krachtcentrale #mkbkr8 30 november 2010... Perfect verzorgde dag....Meer dan 300 ondernemers die zich laten inspireren. Te beginnen met Jan Bommerez die onweerlegbaar aantoont dat een organisatie voor 10% bestaat uit structuur en voor 90% uit cultuur. Dat werken vanuit flow vooral betekent dat de manager zelf eerst een transformatie moet doormaken. Aandachtige, instemmende stilte in de zaal... Daarna de inspiratieworkshops, waarvan ik, geheel in Sinterklaasstijl er één verzorgde...

Na afloop, in de bus terug naar het Gelredome, vroeg een deelnemer mij hoe ik de dag ervaren had. Wie mij kent weet dat een duidelijke vraag een eerlijk antwoord verdient. Geheel in overeenstemming met mijn ervaringen tijdens de workshops, vertelde ik hem dat ik het succes van de dag pas kon bepalen aan de hand van wat de deelnemers de volgende dag anders zouden gaan doen. Op basis van de gesprekken die ik die dag in mijn workshops heb gehad, ben ik zeer terughoudend over het werkelijk effect en zichtbaar resultaat van deze dag. Praten over transformatie is immers geheel vrijblijvend en lijkt zich vooral af te spelen op het niveau van wensen en dromen. Deze werkelijk aangaan vraagt moed en actie.

Kennelijk is de crisis nog niet groot genoeg en kunnen veel organisaties hun pijn nog betalen. Pijn in de vorm van een ziekteverzuim dat hoger is dan 2,5%, talentvolle medewerkers die het bedrijf snel verlaten, klanten die wegblijven, omzetten die tegenvallen en zo voort. "Veranderen" lijkt daarmee vooral een leuk speeltje te worden voor de bovenkamer van managers. Leuk, maar niet ongevaarlijk. Ik heb die dag te veel ondernemers gesproken die vinden dat hun medewerkers moeten veranderen, die vinden dat er echt iets in het bedrijf moet gebeuren, die echt betrokken zijn, die werkelijk goede ideeën en intenties hebben en die vooral vinden dat er nog eens goed over moet worden nagedacht. Dit is hetzelfde als de rups vragen om te overwegen om een vlinder te worden. De rups zal het een aansprekend idee vinden, maar wil niet dood.

Kennelijk is praten en denken over veranderen (of beter: transformeren) nog steeds betaalbaar voor veel ondernemers. In de bus nam ik nog éenmaal de proef op de som. Ik vroeg aan een deelnemer wat hij over drie maanden concreet veranderd wilde hebben, met de vraag om hem over drie maanden te mogen bellen om te vragen of het gelukt was, inclusief het commitment om (mijn) professionele hulp aan te nemen als het niet gelukt zou zijn. Zijn reactie was een ontwijkend: "meneer, ik vind u aanmatigend...!"

Ik kan het de man zelf op geen enkele manier kwalijk nemen dat hij op die manier reageerde. Hij vertegenwoordigt een grote groep ondernemers die nog spelen met de wens, de gedachte of de droom dat het morgen beter wordt. Dat zij het wel begrepen hebben, maar hun personeel nog niet en maar niet snappen wat ze moeten doen om dat te veranderen.

Transformatie vraagt om "laten" in plaats van "doen". Laten op de manier waarop gekneed deeg in de oven "gelaten' wordt en onomkeerbaar brood wordt. Ondernemers zijn vanuit hun aard 'doeners' en 'aanpakkers'... Ik merk dat velen hun handen nog branden door 'de zaak in de klauwen te willen houden'...